Wieliczka pod ziemią była laboratorium nauki - i nadal zaskakuje

Wieliczka pod ziemią była laboratorium nauki - i nadal zaskakuje

FOT. Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka

Wieliczka zwykle kojarzy się z solą, historią i trasą, którą zna prawie każdy mieszkaniec regionu. A tymczasem pod ziemią kryje się jeszcze jedna opowieść - o nauce, która przez lata schodziła do kopalni po wiedzę, nie po widowisko. 🔍

Spotkanie z Rafałem Zadakiem i Jerzym Przybyło odbędzie się 22 kwietnia o godz. 17.00 w sali konferencyjnej przy ul. Daniłowicza 12. Wydarzenie przygotowano w ramach Towarzystwa Przyjaciół Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka, a udział jest bezpłatny. 🧪

  • Pod ziemią w Wieliczce i Bochni naukowcy znajdowali warunki, jakich nie dawała powierzchnia
  • Rafał Zadak i Jerzy Przybyło opowiedzą o badaniach, które schodziły jeszcze głębiej

Pod ziemią w Wieliczce i Bochni naukowcy znajdowali warunki, jakich nie dawała powierzchnia

Przez ponad 250 lat wielickie i bocheńskie wyrobiska były dla badaczy czymś więcej niż ciekawostką z mapy. Ich geologia, stała temperatura i wyjątkowe środowisko sprawiały, że kopalnia stawała się miejscem, w którym można było testować pomysły z fizyki, chemii i geologii.

Już w XVIII wieku Christian Gottlieb Schober przeprowadzał tam doświadczenia barometryczne. Dziś brzmi to jak naukowa archeologia, ale w swoim czasie były to ważne kroki w rozwoju badań ścisłych w Polsce. 📚

W kolejnych dekadach naukowcy schodzili coraz głębiej. W 1848 roku Karl Kreil badał w Wieliczce pole magnetyczne Ziemi, a pod koniec XIX wieku Daniel Wierzbicki z krakowskiego obserwatorium wrócił do tych pomiarów, sprawdzając warunki zarówno pod ziemią, jak i na powierzchni. Z kolei Ludwik Zejszner wykonywał dokładne badania barometryczne i geotermiczne, które trafiły potem do opracowań naukowych.

Rafał Zadak i Jerzy Przybyło opowiedzą o badaniach, które schodziły jeszcze głębiej

Ta historia nie kończy się na dawnych eksperymentach. W następnych latach wielicka kopalnia stała się miejscem badań nad promieniowaniem kosmicznym, analizami izotopowymi, pomiarami elektroakustycznymi i wykorzystaniem georadaru. To pokazuje, że podziemia wciąż potrafiły służyć nauce - już w nowocześniejszej odsłonie.

Właśnie o tej niezwykłej tradycji będzie można posłuchać podczas spotkania w Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka. 22 kwietnia o godz. 17.00 w sali konferencyjnej przy ul. Daniłowicza 12 pojawi się dobra okazja, by spojrzeć na kopalnię nie tylko jak na zabytek, ale też jak na miejsce, gdzie przez stulecia rodziły się ważne pytania o Ziemię. Wstęp pozostaje bezpłatny - nie trzeba więc planować żadnego biletu, wystarczy po prostu przyjść.

na podstawie: Muzeum Wieliczka.