Debata w Gdowie przywołała pamięć o 180. rocznicy bitwy – historia na nowo

W sali Centrum Kultury Gdów rozmowy o Powstaniu 1846 roku toczyły się z naciskiem na lokalne doświadczenia i losy chłopów. Na spotkaniu dało się wyczuć zarówno naukową precyzję, jak i społeczne zainteresowanie wydarzeniami sprzed blisko dwóch wieków. Organizatorzy zadbali o materiały źródłowe i literackie, które pomagały w zrozumieniu kontekstu rzezi galicyjskiej.

• W centrum dyskusji – geneza powstania i znaczenie bitwy pod Gdowem
• Spotkanie w Centrum Kultury Gdów – kto przyszedł i co było do przeczytania

W centrum dyskusji – geneza powstania i znaczenie bitwy pod Gdowem

W debacie poświęconej Powstaniu 1846 roku eksperci skupili się na szerokim kontekście: sytuacji Polaków w zaborze austriackim, roli chłopstwa oraz przyczyn wybuchu powstania krakowskiego. W panelu wystąpili: prof. Konrad Meus, dr Mariusz Jabłoński i Angelika Jamka; wydarzenie odbyło się pod patronatem Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Prelegenci omawiali, jak lokalne starcia, w tym bitwa pod Gdowem, wpisywały się w większy obraz konfliktu i jakie miały konsekwencje dla okolicznych mieszkańców.

Dyskusja mieszała analizę źródeł z opowieściami o konkretnych losach ludzi – od sporów politycznych elit po dramaty wiejskich rodzin. Dzięki temu publiczność miała okazję zobaczyć wydarzenia 1846 roku nie tylko jako suchą kartę historii, lecz jako serię decyzji i zdarzeń wpływających na codzienne życie.

Spotkanie w Centrum Kultury Gdów – kto przyszedł i co było do przeczytania

Na sali pojawili się przedstawiciele władz i organizacji z regionu, co podkreśliło lokalny wymiar pamięci historycznej. Wśród gości byli między innymi:

• Ewa Ptasznik – Wicestarosta Powiatu Wielickiego
• Edyta Trojańska-Urbanik – Członek Zarządu Powiatu Wielickiego
• dr hab. Michał Rogoż – Prorektor ds. nauki
• Zbigniew Wojas – Wójt Gminy Gdów
• członkowie Stowarzyszenia „Historia i Tradycja” i Klubu Przyjaciół Wieliczki
• seniorzy z UTW Gdów oraz mieszkańcy powiatu wielickiego

Uczestnicy mogli zapoznać się z wydaniem Zeszytu Historycznego Stowarzyszenia „Historia i Tradycja” oraz z powieścią Ludwika Stasiaka „Krwawe ręce”, która przybliża wydarzenia rzezi galicyjskiej. Obecność materiałów źródłowych i literatury ułatwiała wejście w dyskusję także osobom mniej obeznanym z tematem.

Wydarzenie miało charakter otwarty i integrujący – nauka spotykała się tu z pamięcią lokalną, a samorząd z organizacjami pozarządowymi, co dodało debacie konkretnego, praktycznego wymiaru.

Wiele z poruszonych wątków ma bezpośrednie znaczenie dla mieszkańców powiatu: przypomnienie wydarzeń sprzed 180 lat pomaga zrozumieć lokalne tożsamości i miejsca pamięci, a dostęp do publikacji oraz spotkań z ekspertami tworzy przestrzeń do dalszych edukacyjnych inicjatyw. Obecność przedstawicieli samorządu i organizacji społecznych pokazuje też, że pamięć historyczna w regionie jest wspierana nie tylko symbolicznymi gestami, lecz i realnymi działaniami edukacyjnymi.

na podstawie: Starostwo Powiatowe w Wieliczce.